MENU

bouwkunst
Tag Archive

586

Een van Stalins zeven zusters

Cities

juli 17, 2020

(Memoires van een Europees reclameman)

Door Fons Bruijs.

Moskou, 2001. Ik had me voorgenomen Moskou niet te verlaten zonder een van de zeven zusters van Stalin te hebben getekend. Zo’n kans deed zich voor na het verlaten van een Frans restaurant waar we copieus hadden gegeten met onze opdrachtgever voor wie we een campagne hadden gepresenteerd aan zo’n 30 landenmanagers en een Russische havenbaron, partner van onze opdrachtgever!

Deze baron kwam in 1954 als vijftienjarige van de ambachtschool om uiteindelijk in de oliehavens aan de slag te gaan.
Vijftig jaar later verwierf hij de haven in eigendom. Hij heeft mij breedvoerig uitgelegd hoe dat precies was gegaan maar ik kan het nog steeds niet navertellen!

Bij de bus werden we opgewacht door een reus van een kerel met in zijn schouderholster een Smith & Wesson revolver. Eenmaal in de bus zag ik een mooi uitgelichte zuster van Stalin boven de aardedonkere straat uit torenen. Met moeite wurmde ik mij langs de revolverreus met een smoes naar buiten. Ik kreeg vijf minuten om een wc te vinden brulde hij op een toon alsof ik gearresteerd zou worden als ik niet op tijd terug zou zijn.

Met een schetsboek dook ik snel een portiek in waar ik binnen de gestelde tijd een impressie kon maken. Ik had m’n zin. De dag daarop vloog ik te tevreden terug naar Amsterdam.

Fons Bruijs, Moskou 2001. Potlood.

Fons Bruijs, Moskou 2001. Potlood.

De Zeven Zusters (Russisch: Сталинские высотки, Stalinskije Vysotki Russisch voor Stalin’s hoogbouw) zijn zeven wolkenkrabbers in Moskou die als machtssymbolen gebouwd werden in opdracht van Jozef Stalin na de Tweede Wereldoorlog: Het ging om appartementsblokken, regeringsgebouwen, een universiteit en een ministerie. Wolkenkrabbers in de Verenigde Staten waren een belangrijke bron van inspiratie. In de volksmond worden ze vanwege hun vorm ook wel de ‘zeven suikertaarten’ genoemd. In de planning uit 1930 was voorzien in negen torens, waarvan er uiteindelijk zeven zijn gerealiseerd.

https://nl.wikipedia.org/wiki/Zeven_Zusters_(Moskou)

Read article

581

10 Beste Europese virtuele musea

Cities, Culture, Design

mei 28, 2020

Kunst vanuit huis – 10 van de beste virtuele museumbelevenissen in Europa
Hoe het British Museum, het Louvre, de Uffizi en meer hun schatten bij uw thuis brengen.

1
British Museum, Londen

Een virtuele rondleiding door het museum
Een groot deel van de collectie van het British Museum van ongeveer acht miljoen objecten, verspreid over meer dan twee miljoen jaar menselijke geschiedenis en cultuur, is online te bekijken. De Google Arts & Culture virtuele tour is misschien wel de leukste manier.

Hoogtepunten op de ‘virtuele’ tentoonstelling zijn onder andere de Lewis Chessmen, een opmerkelijke groep 12e-eeuwse schaakstukken gesneden uit walrus ivoor en walvissentanden, en de versierde houten kist van een oude Egyptenaar met de naam Pasenhor. Het Museum van de Wereldtijdlijn, gecureerd per categorie, continent en eeuw, is een briljant alternatief voor diegenen die op zoek zijn naar tentoonstellingen.

Voor leerkrachten en ouders die thuisonderwijs volgen, omvat de uitgebreide bank met gratis leermiddelen van het museum alles van het oude Egypte en de Japanse prentkunst tot teken- en kritische denkactiviteiten voor peuters en tieners.
Niet te missen… De reeks downloadbare podcasts van het British Museum. Blader door het archief van 13 afleveringen om meer te horen over de activiteit van het museum, van tentoonstellingen tot toegankelijkheidsprogramma’s.

2

Uffizi Galerij, Florence

Geniet van een virtuele wandeling door de Uffizi Galerij
De Uffizi herbergt een van ‘s werelds meest opmerkelijke collecties beeldhouwwerken en schilderijen van de middeleeuwen tot de moderne periode, waaronder oude beelden en borstbeelden die ooit deel uitmaakten van de collectie van de Medici-familie.

Maak een digitale wandeling door de galerijen om je te verbazen over meesterwerken als Leonardo da Vinci’s Aanbidding der Koningen (1480-81) en De Geboorte van Venus (1483-85) van Sandro Botticelli. Naast de virtuele tour van Google Arts & Culture kunt u vier online tentoonstellingen bekijken, die elk gewijd zijn aan een uitstekend werk in de collectie van het museum.
Elders op de homepage van het museum vindt u links naar de doorzoekbare digitale archieven en het online magazine.

Niet te missen… Titian’s Venus van Urbino (1532-34), gekocht door de hertog van Urbino als een geschenk voor zijn jonge vrouw in 1538. Het schilderij – dat een naakte jonge vrouw afbeeldt die traditioneel wordt geïdentificeerd als de godin Venus in een huiselijk interieur – wordt algemeen beschouwd als een van de meest sensuele schilderijen van de 16de eeuw.

 

3
Louvre, Parijs

Kijk eens naar Apollo’s Gallery Hoewel het meest bezochte museum ter wereld nu tijdelijk gesloten is, kunt u nog steeds een deel van de opmerkelijke collectie van ongeveer 380.000 objecten online verkennen. Elk van de vier virtuele rondleidingen van het museum (Adobe Flash Player is vereist) is voorzien van een interactieve kaart en gedetailleerde uitleg over de belangrijkste werken.

Ontdek de geschiedenis van het Louvre als paleis en museum tijdens de ‘Medieval Tour’, of neem de ‘Egyptian Antiquities’ tour voor een wandeling door de oostelijke vleugel van het Louvre (Sully), de thuisbasis van de prachtige Tanis Sphinx (2600 voor Christus).
Niet te missen… De virtuele rondleiding door de Apollo Galerij, de eerste Koninklijke Galerij voor Lodewijk XIV. De galerij is herbouwd na een brand in 1661 en bevat 41 schilderijen, 118 beeldhouwwerken en 28 wandtapijten, waaronder De triomf van Neptunus, Avond of Morpheus en Nacht of Diana van Charles Le Brun.

4

Rijksmuseum, Amsterdam

Ontdek de geheimen van Rembrandt’s Nachtwacht
Als antwoord op de huidige gezondheidscrisis heeft het Rijksmuseum het Rijksmuseum From Home gelanceerd, een briljant multimediaal initiatief dat bezoekers 10 manieren biedt om zich online met de collectie bezig te houden. Hoogtepunten van het nieuwe digitale programma zijn de korte videoserie #Rijksmuseumfromhome, waarin museumconservatoren hun favoriete werken in het museum bespreken, en Masterpieces Up Close.

In deze laatste serie worden de werken in de Eregalerij van het Rijksmuseum, waar onder andere Vermeers Brieflezende Vrouw (circa 1663) en Rembrandts Joodse Bruid (circa 1665-1669) te zien zijn, op een gelikte manier nagebootst. Als u door de galerie ‘wandelt’, klikt u op werken om in te zoomen en ze van dichtbij te bekijken. Van de tentoongestelde werken hebben er ongeveer 20 een bijbehorende audiobeschrijving.

Niet te missen… Operatie Nachtwacht, een uitgebreide duik in Rembrandts beroemdste schilderij: De Nachtwacht (1642). In de intuïtieve multimediapresentatie worden de geheimen, de geschiedenis en de compositie van het schilderij op een onderhoudende manier uitgepakt.

 

5
– Guggenheim, Bilbao

Watch Buigzwaartekracht nu Het Guggenheim Museum Bilbao, ontworpen door de Canadese architect Frank Gehry en gebouwd tussen 1993 en 1997, is een mijlpaal in de 20e eeuwse architectuur. Georganiseerd rond een centraal atrium, kunnen de drie niveaus van het museum nu met één druk op de knop worden verkend.

Om de buitenkant en de binnenkant van het museum te bekijken, kunt u een ontspannen digitale wandeling maken door de permanente collectie, met werken van moderne en hedendaagse kunstenaars, zoals Anish Kapoor, Anselm Kiefer en Yves Klein. Kijk voor een sneller tempo naar Bending Gravity, een spannende korte video (in het Engels) die het museumgebouw verkent gezien door de ogen van stadsfotograaf Trashhand en freerunner Johan Tonnoir.
Spaanstaligen kunnen ook genieten van een reeks door de curator geleide videotours als onderdeel van het initiatief van het Guggenheim om het museum en zijn collectie bij u thuis te brengen.
Niet te missen… De korte introductie van Maman (1997), een gigantische bronzen spin van de Frans-Amerikaanse kunstenares Louise Bourgeois. Oorspronkelijk bedacht voor de Turbine Hall van Tate Modern in 2000, is het beeld nu een van de meest herkenbare werken van de kunstenaar.

6

Thyssen-Bornemisza Nationaal Museum, Madrid

Neem een virtuele tour door Rembrandt en Amsterdam portretkunst, 1590-1670
Thyssen-Bornemisza in Madrid heeft een leuke virtuele tour onthuld van de blockbuster tentoonstelling, Rembrandt en Amsterdam portretten, 1590-1670. De tentoonstelling brengt de activiteiten van de Nederlandse kunstenaar als portretschilder in kaart en toont zo’n 40 schilderijen van Rembrandt naast werken van zijn meest getalenteerde collega’s.
Voor meer informatie over Rembrandts leven en kunst kunt u een korte videotour door de tentoonstelling maken (in het Engels met Spaanse ondertiteling) met curator Norbert E. Middelkoo, of door de bijbehorende interactieve publicatie bladeren.
Naast Rembrandt is er een virtuele rondleiding door de vaste collectie van het museum, die meer dan acht eeuwen kunstgeschiedenis omvat met werken van onder andere Paul Cézanne, Franz Marc en Ernst Ludwig Kirchner. Online kunt u ook links vinden naar een groot aantal thematische rondleidingen door de collectie.

 

7
National Gallery, Londen

Neem een virtuele tour door de Sainsbury Wing
De homepage van de National Gallery biedt een groot aantal links naar de bronnen thuis, waaronder video’s achter de schermen, verhaaleigenschappen, gedetailleerde gidsen om de werken te bekijken en virtuele rondleidingen.

In 2016 werkte het museum samen met Google Street View om 360-graden tours aan te bieden in de centrale hal en de zalen 4, 5, 9, 10, 11, 12 en 15. Hoewel de interactieve pijlen op deze rondleidingen frustrerend zijn om te navigeren, ga je door en kom je oog in oog te staan met Renaissance meesterwerken uit Noord-Italië, Nederland en Duitsland, waaronder werken van Titiaan, Veronese en Holbein.

Er wordt ook een 3D-tour van de Sainsbury Wing aangeboden, de thuisbasis van de collectie schilderijen uit de vroege Renaissance, en een extra virtuele Adobe Flash-tour in 2011 van nog eens 18 galerieën. Deze laatste is geïntegreerd met de informatiepagina’s van het museum, zodat u snel en eenvoudig meer te weten kunt komen over de schilderijen en de kunstenaars die ze hebben geschilderd.

8

Vaticaanse Musea, Rome

Marvel bij de fresco’s van de Sixtijnse Kapel
Op de webpagina ‘Ontdek de Musea’ vindt u links naar 360 graden virtuele rondleidingen door de zeven populairste sites van het Vaticaan, waaronder de Sixtijnse Kapel, de Rafaëlzaal en het Chiaramonti-museum. Er is ook een van de Necropolis van de Via Triumphalis, een uitstekend voorbeeld van een oude Romeinse begraafplaats.
Daarnaast zijn er korte online video’s van andere populaire Vaticaanse sites, waaronder het Christelijk Museum en de 17de-eeuwse Kapel van Paus Urbanus VIII Barberini.

Mis niet… De kans om het prachtige beschilderde plafond van de Sixtijnse Kapel, die nog steeds de belangrijkste diensten van de pauselijke kalender herbergt, van dichtbij te bekijken. Het meesterwerk van Michelangelo, dat in 1512 werd voltooid, beslaat meer dan 5.000 vierkante meter en bevat meer dan 300 figuren.

 

9
Het Staatsmuseum Hermitage, St. Petersburg

Bewonder het enige werk van Michelangelo in Rusland.
In een poging haar opmerkelijke collectie te delen met publiek over de hele wereld, heeft de State Hermitage een nieuwe serie video-uitzendingen op YouTube gelanceerd over werken in de collectie (momenteel alleen beschikbaar in het Russisch). Online vindt u ook een selectie van educatieve artikelen in het Engels, die alles in kaart brengen, van de geschiedenis en de architectuur van het museum tot de belangrijkste mecenassen.

 

10

Pergamon-museum

Het Pergamon Museum in Berlijn is de thuisbasis van een van de belangrijkste collecties Griekse en Romeinse kunst ter wereld, evenals een opmerkelijke verzameling van islamitische kunst en kunst uit het Midden-Oosten. De bibliotheek van online activiteiten en bronnen bevat een doorzoekbare digitale database van de collectie, een 360-graden virtuele rondleiding door de museumzalen en, het meest indrukwekkend, een 3D-model van de stertentoonstelling, het Pergamon-altaar.

Het altaar is gebouwd tijdens het bewind van Eumenes II, koning van Pergamon (in het westen van wat nu Turkije is) in de eerste helft van de 2e eeuw voor Christus en toont de Gigantomachie, de strijd tussen de Olympische Goden en de Giganten. De zaal met het altaar is gesloten voor renovatie tot ten minste 2024, dus maak gebruik van het 3D-model, waarmee u het Hellenistische meesterwerk van dichtbij kunt bekijken.

Niet te missen…De Marktpoort van Miletus, een van de bekendste tentoonstellingsstukken in het Pergamon Museum. Dit grote marmeren monument werd in de 2e eeuw na Christus in Miletus gebouwd, maar werd in de 10e of 11e eeuw door een aardbeving verwoest. Het werd later opgegraven door een Duits archeologisch team en herbouwd om te worden tentoongesteld in het Pergamon.

Vertaald met www.DeepL.com/Translator (gratis versie)

https://www.christies.com/features/10-of-the-best-virtual-museum-experiences-in-Europe-10389-1.aspx

https://www.iamexpat.nl/lifestyle/lifestyle-news/european-museums-you-can-visit-virtual-tours

 

 

Read article

592

Typisch Europa (4): Gotiek

Cities, Culture

mei 20, 2020

gloucester-cathedral-3516448_1280 Rheinpanorama_1856_detail_Dom

Je denkt aan de Goten uit Asterix en Obelix als aan een soort van roodharige wildemannen uit Noord-Europa. Gothic is een stijl voor meisjes die zwarte kleren aantrekken en hele dikke zwarte oogschaduw dragen en dansen op keiharde muziek. Je denkt aan Engelse spookverhalen, Jack the Ripper, Dracula, Edgar Allen Poe en Harry Potter. Of aan Batman’s imaginaire stad Gotham (Gotham by gaslight, 2018, https://en.wikipedia.org/wiki/Batman:_Gotham_by_Gaslight).

Die beetje sinistere, duistere, spookachtige sfeer komt natuurlijk uit Scandinavië. Kijk naar hun films, lees hun boeken (de thrillers!) het zijn allemaal niet bepaald lachebekjes die daarin rondlopen. Louis Couperus dompelde zich er in onder in Van de koele meren des doods. De lol hebben ze er niet bepaald uitgevonden, een uitzondering daargelaten natuurlijk, zoals Pipi Langkous. En Gotenburg ligt in Zweden.

Ten tijde dat de Gotiek ontstond, in de twaalfde eeuw in de streek Ile de Frans rond Parijs, werd ze helemaal niet zo genoemd. De term gotisch was een scheldwoord en werd bedacht door de Italiaanse Renaissance-architect Giorgio Vasari omstreeks 1550. Hij duidde er de bouwkunst van de Noord-Europese Middeleeuwen mee aan. Immers, in Italië was de bouwkunst grotendeels Romaans gebleven, gekenmerkt door ronde bogen. Kijk naar bijvoorbeeld de Sint Pieter, gebouwd vanaf de zestiende eeuw nadat ze de bestaande basiliek hadden gesloopt. Zo bleef alles lekker stug Romaans.

We danken het woord Gotiek dus aan Italiaanse kinnesinne: het momentum van de technologische en dus ook bouwkundige vooruitgang bewoog zich namelijk inderdaad naar Noord-Europa en was omstreeks de twaalfde eeuw aangekomen in Frankrijk dat zich steeds meer unificeerde als koninkrijk en die centralisatie van macht in het Parijse bekken vond uitdrukking in bouwkundige vernieuwing.

De gotische spitsboog leidt gewelfkrachten namelijk veel beter af in de muren en fundering waardoor hogere constructies mogelijk werden met grotere ramen die meer licht binnen laten. Overdadige lichtinval door enorme glas-in-loodramen onderscheidt de gotische kathedralen, waarvan de meesten in Frankrijk staan, van de meestal vroegere Romaanse bouwwerken.

Toch ontkwam ook Italië heus niet aan de gotiek: de dom van Milaan en het Dogenpaleis in Venetië zijn voorbeelden. Maar de Gotiek werd een pan-Europese bouwstijl met lokale substijlen zoals de Tudorboog in Engeland.

Het bouwen aan die gebouwen is nooit klaar. Vooral kathedralen waren zulke gigantische projecten dat de bouw tussentijds vaak stil kwam te liggen door geldgebrek, oorlog of hongersnood. Zo is de beroemde Dom van Keulen (vanaf 1248) pas na zes eeuwen voltooid in 1880.

Omdat hij in de Tweede Wereldoorlog zwaar beschadigd werd door Britse luchtaanvallen, liet de Britse Berta Woodward in 2012 haar vermogen van 350.000 euro na aan de Dom voor de nog altijd niet voltooide restauratie. Het geeft aan hoe diep deze gebouwd zijn verankerd in ons collectieve geheugen. De brand die vorig jaar april de Parijse Notre Dame grotendeels verwoeste maakte over de hele wereld heftige emoties los.

Het restauratie- en onderhoudswerk aan deze bouwwerken is zo specialistisch dat de metselaars, steenhouwers, beeldhouwers, timmerlieden en glazeniers van land naar land, van project naar project trekken. Ook dat gaat zo al eeuwen. Uit deze nomadische beroepsbevolking is de Vrijmetselarij ontstaan.

De gotiek evolueerde in de negentiende eeuw naar de neogotiek die je inderdaad behalve in kerken ook veel terugziet in wereldse ‘Gotham-achtige’ bouwwerken zoals de Britse Houses of Parliament uit de Victoriaanse tijd rond 1820-1830. Gotiek bleef de dominante bouwtechniek totdat bouwen in gewapend beton nog grotere overspanningen mogelijk maakte.

 

Read article